|
BM: Dünya nimetlerinden yararlanırken de devlet bazında bazı kurallar vardır. Bu konudaki çalışmaları bir disiplin altında toplamak için yapılan girişimlerle bazı uluslar arası örgütlenmelere gidilmiştir. Uluslar yaşamı düzenleyen ortak kurallar oluşturmak amacıyla Birleşmiş Milletler Teşkilat (UN) şemsiyesi altına toplanmış ve yaşamın değişik alanlarını planlayacak alt çalışma örgütleri kurmuşlardır. Örneğin sağlık politikalarına Dünya Sağlık Örgütü (WHO) yön verirken tarım ve gıda politikalarında Gıda ve Tarım Örgütü olan (FAO) yön vermektedir.
FAO: FAO nun hedefi tüm dünyadaki canlılar için SÜRDÜRÜLEBİLİR YAŞAM adıyla bilinen bir stratejiler kümesi oluşturmaktır. Sürdürülebilir yaşam için gerekli gıda kaynaklarının nasıl kullanılması gerektiği konusunda da dünyayı kapsayan ortak politikaları FAO belirler ve denetler. Bu başlık altında dünyanın en önemli hayvansal protein kaynağı olarak görülen BALIKÇILIK alanındaki uluslar arası düzenlemeleri de FOA nun Balıkçılık bölümü yapmaktadır. Sürdürülebilir Yaban Hayatı stratejilerini de FAO oluşturmaktadır.
FAO stratejilerinin temelini oluşturan SÜRDÜRÜLEBİLİR YAŞAM felsefesi önce İNSAN merkezlidir.
Ülkemizi BM nezdinde ilgilendiren ilk balıkçılık antlaşması 24 eylül 1949 da Roma’da FAO gözetiminde imzalanan Akdeniz’deki balıkçılığın düzenlenmesi için Akdeniz Genel Balıkçılık Komisyonu (GFCM : General Fisheries Commission for the Mediterranean) kurulması ile ilgili antlaşmadır.. Bu antlaşma Akdeniz de kıyısı olan tüm ülkelerin ortak imzasıyla imzalanmış Akdeniz de yapılacak balıkçılığın FAO kurallarına uygunluğunu bir komisyonun belirlemesi prensibini içermektedir Bu komisyon ilk çalışmasını 20 şubat 1952de yapmış ve oluşturulan komisyon ancak ilk raporunu 1963 te yayınlamıştır. 1976 ya kadar 13 kez toplanan bu komisyon 1997 ye kadar da toplam 27 toplantı yapmıştır.
Bu çalışma grubunun un üzerinde durulmasının sebebi Ülkemizdeki Komisyonun görevleriyle ilgilidir. Bu bölümdeki özellikle amatör balıkçılık için ilgili kısmın orijinal metini aşağıda verilmiştir.
Article III Functions
1-The purpose of the Commission shall be to promote the development, conservation, rational management and best utilization of living marine resources, as well as the sustainable development of aquaculture in the Region, and to these ends it shall have the following functions and responsibilities:
(a) to keep under review the state of these resources, including their abundance and the level of their exploitation, as well as the state of the fisheries based thereon;
(b) to formulate and recommend, in accordance with the provisions of Article V, appropriate measures:
- (i) for the conservation and rational management of living marine resources, including measures:
- regulating fishing methods and fishing gear, - prescribing the minimum size for individuals of specified species, - establishing open and closed fishing seasons and areas, - regulating the amount of total catch and fishing effort and their allocation among Members, (ii) for the implementation of these recommendations;
(c) to keep under review the economic and social aspects of the fishing industry and recommend any measures aimed at its development;
(d) to encourage, recommend, coordinate and, as appropriate, undertake training and extension activities in all aspects of fisheries;
(e) to encourage, recommend, coordinate and, as appropriate, undertake research and development activities, including cooperative projects in the areas of fisheries and the protection of living marine resources;
(f) to assemble, publish or disseminate information regarding exploitable living marine resources and fisheries based on these resources;
(g) to promote programmes for marine and brackish water aquaculture and coastal fisheries enhancement;
(h) to carry out such other activities as may be necessary for the Commission to achieve its purpose as defined above.
2. In formulating and recommending measures under paragraph 1(b) above, the Commission shall apply the precautionary approach to conservation and management decisions, and take into account also the best scientific evidence available and the need to promote the development and proper utilization of the marine living resources.
Bu metinde yer alan b bendinin (i) fıkrasında komisyon görevleri arasında
-balık avı düzenlemesinde av yöntemlerinin tespitini
-balık boy limitlerinin tespitini
-yer ve zaman yasaklarının düzenlenmesini
-Tutulacak balık miktarının sınırını belirlemek bulunmaktadır.
Sirkülerin ana dayanağı tüm dünya ülkelerininkine benzer şekilde işte bu antlaşmadır.
FAO, Sirkülerimiz , Uluslararası antlaşmalar ve AB : Sirkülerimiz pek çok uluslararası antlaşmaya uygunluk göstermek zorundadır. Örneğin Karadeniz’e kıyısı olan Bazı ülkelerin imzaladığı anlaşmaya göre Huso huso (beluga balığı, mersin morinası)) 140 cm, Acipenser guldenstaedtii (Rus Mersini) 80 cm, Acipenser stellatus (bir tür Mersin balığı) 75 cm, Rhombous maeoticus (bir tür kalkan balığı) 35 cm , ( bu türlerin %5 küçük boylarına müsaade edilir.) Alosa kessleri pontica (ringa balığı) 16 cm den( %8 küçük boylarına müsaade edilir) ufak olamaz. Bu antlaşmada Acipender nudiventris (bir tür mersin balığı) avı 5 yıl süreyle yasaklanmıştır. 1959 da imzalanan bu antlaşmaya göre yöresel eşeysel olgunluk farklılıkları için ilk kez %5 ve %8 lik rahatlama aralığı denilen istisnai farklılıklar getirilmiş ve Türkiye gibi çok farklı iklim kuşağını bir arada bulunduran ülkeler de uygulanabilir tek rakam kolaylığı getirilmiştir. Bazı Balkan ülkeleriyle Karadeniz'e kıyısı olan Ülkeler % 8 gibi daha geniş serbestlik sınırı uygularken Türkiye %5 sınırı uygulamaktadır. Sirkülerde de yer alan %5 lik sınır da aynen buna dayanarak muhafaza edilmiş olup %8 tartışılabilir olarak görülmektedir.
10 haziran 1982 de Birleşmiş milletler deniz balıkçılığı antlaşması imzalanmıştır. 1995 Ağustosunda New York ta ki Dünya balık stoku konferansının ardından 1996 yılında İstanbul’ gelişmekte olan ülkelerin stratejilerine yol göstermek adına Sektörsel çalışma komisyonu oluşturulmuştur.
Bu ve benzer çalışmalar sonucu FAO belirli aralıklarla balıkçılık sirkülerleri yayınlamaktadır.
Örneğin
sirküler no 907 Güney Pasifik balıkçılığını
sirküler no 911 Avrupa balıkçılığını
sirküler no 919 Yakın Doğu ve Kuzey Afrika Balıkçılığını düzenlemektedir.
Sirkülerimiz tam anlamıyla AB müktesebatına uygundur. Zaten ona uygun olsun diye yoğun bir emekle hazırlanmıştır. Ancak tek eksiğimiz Lisans konusudur. Bizde Amatör balıkçı belgesi zorunlu değildir ancak zorunlu hale geldiğinde uyum tam olacaktır.
AB müktesebatı ve FAO sirkülerleri klasik anlamda kurallar manzumeler yerine prensipler içerir ve koruma altına alınan türler belirtilmektedir.
FAO nun sirküler için referansları :Sirkülerimizin temel dayanağı FAO balıkçılık bölümünün yayınladığı bildiri, doküman Araştırma ve Kitaplardır. Ayrıca özellikle FAO 224,243 VE 289 NOLU TEKNİK DOKÜMAN OLARAK BALIK AVCILIĞI YÖNETİMİ KİTAPLARI YAYINLAMIŞ OLUP SİRKÜLERDEKİ KONTROL MEKANİZMALARININ ANA FİKRİNİ BU KİTAPLAR OLUŞTURMUŞTUR. Fao nun 243 no lu balık avcılığı teknik dokümanı olarak verdiği John Beddigton ve R.Bruce Retting tarafından yazılan Approaches to the regulation of fishing effort adlı kitapta Amerika ,Norveç,İspanya, Yeni Zelanda gibi ülkelerin rekreasyon el balık avcılığı kuralları iyi uygulamalar olarak örnek gösterildiği için yorum gereken yerlerde bu ülkelerin uygulamaları referans olarak alınmışlardır. Ayrıca yine Fao yayını olan Phil Hickley ve Helena Tompkins in editörliğinünü üstlendiği Recreational Fisheries adlı kitap ana referansımızdır. Sirkülerimiz Tüm bu kaynaklar ve çevirilerini yaptığımız ülke sirkülerleri ve eski sirkülerimiz harmanlanarak sistem olarak sağlam bir zemine oturtulmuştur.
Bir sirküler nasıl olmalıdır Dünyadaki balık avcılığı kurallarına topluca baktığımızda herkes tarafından kolayca anlaşılabilir olması sade bir dille yazılmış olması gerektiğini görmekteyiz. Bu anlamda kurallar örnek gösterilen ülke kuralları baz alınarak aşağıdaki format önerilmektedir.
Bölüm AMAÇ: Bu bölümde kanuni amaç beklentilerin yanı sıra hedefler de yazılmalıdır
Bölüm AMATÖR BALIKÇILIK İÇİN GEREKLİ İZİN VE BELGELER: Bu bölümde gerekli belgeler eklere göndermeler yapılarak değil yerlerinde gösterilerek yazılmalıdır. Bu belgeler için gerekli adres irtibat tel vb başvuru makamları bilgileri daha ayrıntılı olmalıdır.(155 polis gibi bir ihbar tel)
Bölüm TANIMLAR :Kurallar içinde yer alan tüm kavramların açık tanımları bulunmalıdır. Gerekirse açıklayıcı çizimleri konulmalıdır.
Bölüm TÜRLER: Ülkemiz av değeri olan balık türlerinin mutlaka Latince bilimsel adı ile bilinen halk arasındaki tüm isimleri resimleriyle, kısa tanıtım bilgileriyle ve tavsiye edilen av yöntemleriyle birlikte verilmelidir.
Bölüm YÖNTEMLER ve SINIRLAMALAR: Avlanma yöntem ve gereçleri ve sınırlamaları gerekçeleriyle bu bölümde yer almalıdır. Gerekli yerlerde açıklayıcı çizimler bulunmalıdır
Bölüm YASAKLAR: Yasak yöntemler ve her türlü diğer yasaklar bu bölümde yer almalı iç sular ve denizler ayrı ayrı olmak kaydı ile tür zaman boy ve sayı yasakları tek tabloda yer almalıdır. Koruma altına alına türler de bu tabloda belirtilmelidir.
Benzer şekilde yer yasakları içsular ve deniz ayrı ayrı olmak kaydıyla belirtilmeli ve türe özel koruma alanları varsa ayrı bir tabloda belirtilmelidir.
Bölüm CEZALAR
Bölüm GENEL HÜKÜMLER
|